مقررات ملی ساختمان دیزل ژنراتور (راهنمای جامع)
دیزل ژنراتور بهعنوان یکی از مهمترین تجهیزات تأمین برق اضطراری در ساختمانها، نقش حیاتی در حفظ ایمنی، تداوم خدمات و جلوگیری از خسارات مالی ایفا میکند. با توجه به مخاطرات بالقوهای مانند آتشسوزی، آلودگی صوتی، انتشار آلایندهها و خطرات الکتریکی، نصب و بهرهبرداری از این تجهیزات بدون رعایت مقررات ملی ساختمان، میتواند پیامدهای جدی به همراه داشته باشد.
مقررات ملی ساختمان دیزل ژنراتور مجموعهای از الزامات فنی، ایمنی و اجرایی است که با هدف استانداردسازی طراحی، نصب و راهاندازی ژنراتورهای دیزلی در ساختمانهای مسکونی، تجاری، اداری و صنعتی تدوین شده است. در این راهنمای جامع، تمامی ضوابط مهم، مباحث مرتبط، الزامات نظام مهندسی و نکات اجرایی بهصورت کامل و کاربردی بررسی میشود.
چرا رعایت مقررات ملی ساختمان برای دیزل ژنراتور الزامی است؟
رعایت مقررات ملی ساختمان در نصب دیزل ژنراتور صرفاً یک توصیه فنی نیست، بلکه یک الزام قانونی محسوب میشود. عدم رعایت این ضوابط میتواند منجر به موارد زیر شود:
- رد شدن پروژه توسط سازمان نظام مهندسی
- افزایش خطر آتشسوزی و انفجار
- ایجاد آلودگی صوتی و زیستمحیطی
- آسیب به تجهیزات و شبکه برق ساختمان
هدف اصلی استاندارد ساختمان دیزل ژنراتور، ایجاد تعادل میان ایمنی، عملکرد پایدار و حفظ محیط زیست است.
دیزل ژنراتور در کدام مباحث مقررات ملی ساختمان بررسی شده است؟
برخلاف تصور عموم، مقررات دیزل ژنراتور تنها در یک مبحث خلاصه نمیشود و در چند مبحث کلیدی به آن اشاره شده است. شناخت همزمان این مباحث برای طراحی اصولی الزامی است.
مبحث سیزدهم مقررات ملی | الزامات برقی دیزل ژنراتور
مبحث سیزدهم با عنوان «طرح و اجرای تأسیسات برقی ساختمانها» اصلیترین مرجع قانونی برای دیزل ژنراتور از نظر الکتریکی است. مهمترین الزامات این مبحث عبارتاند از:
- الزام استفاده از تابلو برق اضطراری (ATS)
- جداسازی کامل مدار برق اضطراری از برق شهری
- جلوگیری از برگشت برق به شبکه (Back Feed)
- طراحی صحیح سیستم ارتینگ دیزل ژنراتور
- انتخاب کابلها، کلیدها و حفاظتهای الکتریکی متناسب با توان ژنراتور
در این مبحث تأکید شده است که تنها بارهای ضروری و حیاتی مجاز به اتصال به ژنراتور هستند.
مبحث چهارم و پانزدهم | الزامات محل نصب دیزل ژنراتور
این مباحث به الزامات فیزیکی و معماری محل استقرار دیزل ژنراتور میپردازند. بر اساس مقررات ملی:
- اتاق دیزل ژنراتور باید مقاوم در برابر حریق باشد
- دسترسی ایمن برای سرویس و تعمیرات فراهم شود
- مسیر خروج اضطراری برای اپراتور در نظر گرفته شود
- فضای کافی برای تهویه و دفع گرما وجود داشته باشد
نصب ژنراتور در فضاهایی مانند پارکینگ یا زیرزمین تنها در صورت رعایت کامل این ضوابط امکانپذیر است.
فروش دیزل ژنراتور در انواع برندهای معتبر در مجموعه دیزل ژنراتور
ضوابط طراحی اتاق دیزل ژنراتور طبق مقررات ملی ساختمان
اتاق ژنراتور یکی از حساسترین بخشهای پروژه است و باید بهصورت کاملاً مهندسیشده طراحی شود.
ابعاد و سازه
- حداقل یک متر فضای آزاد در اطراف دستگاه
- فونداسیون بتنی متناسب با وزن و لرزش ژنراتور
- استفاده از لرزهگیرهای استاندارد
- دیوار و سقف با مقاومت حداقل ۲ ساعت در برابر حریق
درب و دسترسی
- درب ضدحریق
- باز شدن درب به سمت بیرون
- امکان خروج سریع در شرایط اضطراری
الزامات تهویه دیزل ژنراتور در ساختمانها
بر اساس مقررات ملی ساختمان دیزل ژنراتور، تأمین هوای کافی برای احتراق و خنککاری الزامی است. سیستم تهویه باید:
- هوای تازه را به سمت موتور هدایت کند
- گرمای رادیاتور را بهطور کامل تخلیه نماید
- از افزایش دمای اتاق ژنراتور جلوگیری کند
ابعاد دریچههای ورود و خروج هوا باید بر اساس توان ژنراتور و دبی هوای مورد نیاز محاسبه شوند.

استاندارد اگزوز دیزل ژنراتور طبق مقررات ملی
سیستم اگزوز یکی از منابع اصلی خطر و آلودگی است. ضوابط مهم آن شامل:
- عایقکاری حرارتی کامل لوله اگزوز
- فاصله ایمن از مواد قابل اشتعال
- هدایت دود به خارج از فضای تنفسی
- جلوگیری از ورود گازهای سمی به ساختمان
عدم رعایت این موارد از دلایل اصلی رد شدن پروژه توسط نظام مهندسی است.
ضوابط مخزن سوخت و سوخترسانی دیزل ژنراتور
مقررات ملی ساختمان حساسیت ویژهای روی ذخیره و انتقال سوخت دیزل دارد:
- نصب مخزن سوخت در فضای ایمن و دارای تهویه
- استفاده از سینی جمعآوری نشتی (Bund)
- لولهکشی فلزی استاندارد
- نصب شیر قطع اضطراری سوخت
این الزامات برای کاهش خطر آتشسوزی و نشت سوخت تدوین شدهاند.
نوشته های مشابه
تأییدیه نظام مهندسی دیزل ژنراتور چگونه صادر میشود؟
برای دریافت تأییدیه نظام مهندسی، مراحل زیر باید طی شود:
- تهیه نقشههای برق و مکانیک مطابق مقررات
- بررسی و تأیید نقشهها توسط سازمان نظام مهندسی
- اجرای دقیق مطابق نقشههای مصوب
- نظارت مهندس ناظر در حین اجرا
- انجام تستهای نهایی و ارائه گزارش
بدون این تأییدیه، صدور پایان کار ساختمان امکانپذیر نخواهد بود.
اشتباهات رایج در نصب دیزل ژنراتور از نظر مقررات ملی
- انتخاب توان نامناسب ژنراتور
- تهویه غیراصولی اتاق ژنراتور
- عدم جداسازی برق اضطراری
- نصب اگزوز بدون عایق
- جانمایی نادرست مخزن سوخت
این اشتباهات معمولاً منجر به رد شدن پروژه میشوند.
جمعبندی
مقررات ملی ساختمان دیزل ژنراتور یک چارچوب دقیق و الزامآور برای تضمین ایمنی، کارایی و دوام سیستم برق اضطراری است. رعایت این ضوابط نهتنها از بروز حوادث و خسارات جلوگیری میکند، بلکه مسیر اخذ تأییدیه نظام مهندسی و پایان کار ساختمان را نیز هموار میسازد.
طراحی اصولی، اجرای استاندارد و استفاده از مشاوره تخصصی، سه رکن اصلی موفقیت در پروژههای دیزل ژنراتور ساختمانی هستند. با رعایت این مقررات، میتوان از عملکرد مطمئن ژنراتور در بحرانیترین شرایط اطمینان حاصل کرد.
جهت مشاوره خرید ، نحوه نصب و راه اندازی، راهنمایی، گارانتی و مشخصات فنی و استعلام قیمت دیزل ژنراتور با کارشناسان دیزل صنعت تماس بگیرید. (۳۳۳۵۹۸۱۸ – ۰۴۱ ).


